Informatie / Praktijkcases
Aansprakelijkheid voor schade fietsende werknemer tijdens werktijd
Een thuiszorgster gebruikte bij haar werk een fiets. Tijdens de reis van de ene cliënt naar de andere komt zij door gladheid ten val. Werkneemster spreekt de werkgever aan voor de geleden schade. De Hoge Raad oordeelt als volgt.
De zorgplicht op grond van artikel 7:658 BW van de werkgever voor de werknemers moet ruim gezien worden. De zorgplicht betreft niet alleen de plaats waar het werk feitelijk wordt verricht, maar ook, indien de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden op plaatsen komt die niet als
‘arbeidsplaats’ kunnen worden aangemerkt, zoals de openbare weg in het geval (als het onderhavige) van deelneming aan het verkeer, kan de zorgplicht meebrengen dat de werkgever ten aanzien van de uitoefening aldaar van de werkzaamheden maatregelen treft en aanwijzingen geeft om zoveel mogelijk te voorkomen dat de werknemer schade lijdt.
In de uitspraak oordeelt de Hoge Raad dat deelname door een werknemer tijdens werktijd aan het verkeer of dit nu met een gemotoriseerd voertuig is of op de fiets of als voetganger, de werkgever aansprakelijk is voor de schade die de werknemer lijdt als gevolg van een verkeersongeval. In al die gevallen gaat het om risico's die zijn verbonden aan de deelneming aan het verkeer op de weg, waarvan algemeen bekend is dat zij voor met name fietsers en voetgangers een bijzondere kwetsbaarheid meebrengt ten opzichte van aan het verkeer deelnemende (andere) voertuigen.
Met betrekking tot schade die werknemers lijden in de uitoefening van hun werkzaamheden als deelnemer aan het wegverkeer, heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de werkgever uit hoofde van zijn in artikel 7:611BW neergelegde verplichting zich als een goed werkgever te gedragen, gehouden is zorg te dragen voor een behoorlijke verzekering van werknemers wier werkzaamheden ertoe kunnen leiden dat zij als bestuurder van een motorvoertuig betrokken raken bij een verkeersongeval.
De risico’s van het verkeer zijn goed verzekerbaar tegen betaalbare premies. De verzekering hoeft in elk geval geen dekking te verlenen voor schade die het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. In het bijzonder wanneer voor de werkzaamheden gebruik wordt gemaakt van een eigen auto van de werknemer, kan aan de verplichting ook voldaan worden door de werknemer financieel in staat te stellen om voor een behoorlijke verzekering zorg te dragen Indien de werkgever is tekortgeschoten in zijn verplichting zorg te dragen voor een behoorlijke verzekering als hiervoor bedoeld, is hij tegenover de werknemer aansprakelijk voorzover deze door die tekortkoming schade heeft geleden.
Aansprakelijkheid werkgever voor schade door verkeersongeval tijdens woon-werkverkeer?
Uitgangspunt is dat de werkgever niet aansprakelijk is voor schade die de werknemer lijdt als gevolg van een verkeersongeval tijdens woon-werkverkeer. Er kunnen echter bijzondere omstandigheden zijn die maken dat sprake is van een uitzondering op deze regel. In die gevallen moet het woon-werkverkeer op een lijn worden gesteld met deelname aan het verkeer tijdens de uitvoering van zijn werkzaamheden. Hierbij zou gedacht kunnen worden aan het door de werkgever opgedragen gebruik van de bibliobus door de chauffeur voor woon-werkverkeer.